نحوه انبارش باتری یو پی اس
اگرچه بهترین رویکرد برای استفاده از باتری یوپیاس، مصرف فوری آن پس از تولید است، اما در صورت ضرورت انبارش، نگهداری در دمای ۲۰ درجه سانتیگراد و نهایتاً تا شش ماه پس از ساخت، آسیبی به آن وارد نمیکند. البته، انبارش باتری یوپیاس باید بر اساس شرایط استانداردی که در ادامه به آنها پرداخته میشود، صورت پذیرد.
اصول انبارش باتری یو پی اس
همانطور که گفته شد، باتری یوپیاس نوعی باتری قابل شارژ است که امکان شارژ مجدد را برای مصرفکننده فراهم میآورد. وجود صفحات سربی غوطهور در یک محلول اسیدی، شرایط مناسبی برای ذخیرهسازی انرژی الکتریکی ایجاد کرده است. شاید بتوان این تعریف را سادهترین بیان برای باتری سیلد اسید سربی دانست. به همین دلیل، نحوه انبارش این باتریها که دارای شارژ هستند، باید تحت شرایط خاصی انجام شود. در غیر این صورت و با عدم رعایت اصول استاندارد، شارژ باتری تخلیه شده و یا ظرفیت آن کاهش مییابد. در این مقاله تلاش میکنیم تا اصول استاندارد انبارش باتری یوپیاس را تعریف کنیم، زیرا عوامل متعدد محیطی میتوانند تأثیر بسزایی در عمر و توان باتری داشته باشند.
آشنایی بیشتر با باتری یو پی اس
برای کسب اطلاعات بیشتر درباره باتری یوپیاس، مطالعه منبع مربوطه توصیه میشود. با این حال، به طور خلاصه میتوان گفت که باتری یوپیاس از چهار جزء اصلی تشکیل شده است: محلول شیمیایی، صفحات سربی (الکترودها)، جداکنندهها و نگهدارنده (کاور). درون باتری سیلد اسید سربی، دو نوع الکترود به کار رفته که یکی مسئول بار مثبت (کاتد) و دیگری مسئول بار منفی (آند) است. اگر اصول انبارش باتری یوپیاس رعایت نشود، تمامی اجزای ذکر شده ممکن است آسیب دیده و در نهایت به تخریب باتری منجر شوند.
بهترین زمان برای استفاده از باتری یو پی اس
باتریهای یوپیاس در زمان تولید شارژ شده و به صورت کاملاً شارژ شده به بازار عرضه میگردند. بنابراین، بهترین زمان برای استفاده از آنها، بلافاصله پس از تولید است. با این حال، به دلیل محدودیتهای موجود (چه در مرحله تولید کارخانه و چه در زمان فروش به مصرفکنندگان)، گاهی شاهد انبار شدن باتری تا زمان مصرف هستیم. از آنجایی که باتری یوپیاس تاریخ انقضا دارد، هرچه این فاصله زمانی کوتاهتر باشد، کیفیت باتری بیشتر حفظ خواهد شد.
تخلیه خود به خودی شارژ باتری تمام باتریهای موجود در بازار در صورت عدم استفاده، شارژ خود را به صورت خودبهخودی از دست میدهند که به این پدیده تخلیه خودبهخودی (Self Discharge) گفته میشود. میزان این تخلیه برای هر باتری، بر اساس ظرفیت و البته کیفیت ساخت متفاوت است. به طور کلی، میتوان گفت که باتریهای یوپیاس به طور متوسط در یک بازه یکماهه حدود ۲ ولت افت ولتاژ خواهند داشت.
آسیب ناشی از تخلیه خود به خودی شارژ باتری در صورت تخلیه کامل شارژ باتری، الکترودهای درون باتری دچار پدیده سولفاته شدن میشوند. افزایش سولفات بر روی صفحات الکترود نه تنها باعث تخریب آنها میشود، بلکه این سولفاتها به مرور زمان از بین نرفته و مقدار آنها نیز افزایش مییابد. با افزایش سولفات بر روی سطح الکترولیتها، میزان امپدانس به شدت بالا رفته و باتری به طور کامل غیرقابل شارژ و مصرف میگردد. شاید تجربه سولفاته شدن باتریهای خودرو، ملموسترین مثال برای این پدیده باشد.
شرایط محیطی انبار باتری یو پی اس
همانطور که اشاره شد، محیطی که باتری در آن انبار میشود باید شرایط محیطی استاندارد داشته باشد. این شرایط که در ظاهر ساده به نظر میرسند، در عمل به دلیل عدم رعایت نکات ایمنی گاهی باعث آسیب و خسارت به باتری میشوند. این عوامل فیزیکی محیطی عبارتند از: خشکی محیط. باتری یوپیاس در محیطهای مرطوب آسیب دیده و ظرفیت خود را سریعاً از دست میدهد. همچنین، محل نگهداری باتریها نباید در معرض تابش مستقیم نور خورشید باشد، زیرا افزایش دمای باتری منجر به کاهش میزان شارژ آن میشود. از این رو، میتوان دریافت که دمای محل انبارش تا چه حد بر حفظ ظرفیت و کیفیت باتری تأثیرگذار است.
دمای مناسب برای نگهداری و انبارش باتریهای یو پی اس
به طور کلی، باتریهای تولیدی برند توان (Tavan Battery) و وارداتی شرکت پرتوان آینده به نام High Power، قابلیت انبارش در دمای ۱۵- تا ۴۰ درجه سانتیگراد را دارند. با این حال، توصیه میشود که دمای محل انبار باتری یوپیاس بیش از ۳۰ درجه سانتیگراد نباشد. همچنین، میزان رطوبت انبار نیز نباید کمتر از ۲۵٪ و بیشتر از ۸۵٪ باشد. طبیعتاً، با توجه به احتمال استفاده از سیستمهای گرمایشی در فصول سرد در محیط انبار، توجه به فاصله لازم بین باتریها و تجهیزات گرمایشی بسیار مهم است. میزان تخلیه خودبهخودی شارژ باتری در بازه دمایی ذکر شده، بسیار متفاوت است (جدول میزان دشارژ باتری یوپیاس در زمان انبار به طور مجزا ذکر شده است).
مدت زمان مناسب برای انبارش باتری یو پی اس
همانطور که قبلاً ذکر شد، در صورت امکان، بهتر است باتری یوپیاس بلافاصله پس از تولید مورد استفاده قرار گیرد، زیرا انبار کردن باتری باعث تخلیه شارژ آن میشود. اما در شرایطی که این امکان میسر نیست، مدت زمان نگهداری میتواند بر اساس شرایط محیطی مختلف، متغیر باشد. طبق جدول دمایی نگهداری باتری یوپیاس پرتوان آینده، بهترین دما برای انبارش، ۲۰ درجه سانتیگراد است. با فرض استاندارد بودن شرایط نگهداری، حداکثر زمان مجاز انبارش باتری ۶ ماه میباشد. پس از این مدت و بررسی میزان شارژ باتری، میتوان بدون مشکل اقدام به نصب آن نمود.
با این حال، اگر میزان دما کمی بیش از ۲۰ درجه سانتیگراد باشد، مدت زمان نگهداری به شکل قابل توجهی کاهش مییابد. به عنوان مثال، انبارش باتری در دمای ۲۸ درجه سانتیگراد میتواند مدت زمان انبارش را تا ۵۰٪ کم کند. یعنی در صورت نگهداری باتری یوپیاس در دمای ۲۸ درجه سانتیگراد، تنها سه ماه میتوان آن را انبار کرد و پس از این مدت، لازم است که باتری قبل از نصب مجدداً شارژ شود.
نکات ایمنی در زمان انبارش باتری یو پی اس
باتریها به دلیل ویژگیهایشان، نمیتوانند در هر شرایط فیزیکی و محیطی انبار شوند. همانطور که اشاره شد، باتریهای یوپیاس نباید در فضای باز و زیر تابش مستقیم نور خورشید انبار شوند. قرار دادن بیش از حد باتریها روی یکدیگر ممکن است منجر به نشتی و آسیب دیدن بدنه باتری شود. قرار ندادن اجسام سنگین و فلزی بر روی باتری نیز از دیگر نکات مهمی است که در زمان انبارش باید به آن توجه شود. همچنین، حتماً باتریها روی پالتهای چوبی قرار بگیرند و از قرار دادن آنها بر روی سطوح بتنی یا موزاییک پرهیز گردد، زیرا این سطوح ممکن است تحت تأثیر شرایط جوی، دمای متفاوتی پیدا کنند. در نهایت، توجه به تاریخ انقضا و میزان شارژ در زمان خروج باتری از انبار ضروری است.
انبارش مجدد باتری پس از استفاده
هرچند این کار توصیه نمیشود، اما در صورت ضرورت، رعایت موارد زیر الزامی است: پیش از انبارش مجدد، باتریها باید حتماً کاملاً شارژ شوند. تمام اقلام متصل به باتری اعم از کابل و سوکت و … باید به طور کامل از باتری جدا شوند. استفاده از روکش سر باتری به شکل قابل توجهی از تخلیه خودبهخودی باتری جلوگیری میکند. تاریخ آخرین شارژ و تاریخ انقضای مجدد باید روی باتری ثبت گردد. انجام کلیه موارد فوق، به سلامت باتری در زمان استفاده مجدد کمک شایانی میکند.
استفاده مجدد از باتری یوپیاس پس از انبارش موقت آن
برای راهاندازی مجدد باتریهای انبار شده، عموماً دو روش وجود دارد. روش اول این است که باتری یوپیاس انبار شده را مجدداً به طور کامل شارژ کنیم. شارژ کامل باتری یوپیاس بدین صورت است که ابتدا باتری یک بار کاملاً شارژ شده، سپس پس از ۲۴ تا ۴۸ ساعت، عمل شارژ مجدداً تکرار شود. تکرار چندباره این فرآیند به باتری کمک میکند تا به حالت اولیه خود بازگردد. راه دیگر برای تأمین انرژی باتری سربی-اسیدی، انجام شارژ یکسانکننده (Equalizing Charge) است.
یکسانسازی شارژ را میتوان به عنوان شارژ بیش از حد اجباری در نظر گرفت که باتری را برای یک یا دو ساعت پس از رسیدن به وضعیت شارژ کامل، در حالت شارژ نگه میدارد. این فرآیند باعث از بین رفتن سولفاته باتری میشود که در شرایط شارژ کم در انبار و در حالت بیکاری باتری به وجود آمده است.
نکات نصب مجدد باتری پس از انبارش:
هنگامی که باتری یوپیاس پس از انبارش موقت دوباره مورد استفاده قرار میگیرد، رعایت نکات زیر برای بازگرداندن ظرفیت و عملکرد اصلی آن ضروری است:
- شارژ کامل اولیه: باتری باید قبل از استفاده به طور کامل شارژ شود تا سطح ولتاژ به مقدار استاندارد برسد.
- شارژ تکراری و یکسانسازی: پس از شارژ اولیه، باتری باید به مدت 24 تا 48 ساعت دوباره شارژ شود تا سولفات ایجاد شده روی صفحات از بین برود و ظرفیت واقعی باتری بازیابی شود.
- بازرسی اتصالها: تمام کابلها، سوکتها و اتصالات باید از باتری جدا و پیش از نصب مجدد بررسی شوند تا هیچ اتصال معیوب یا شل وجود نداشته باشد.
- محافظت فیزیکی: باتریها باید روی پالتها یا سطح غیرفلزی قرار بگیرند و از قرار دادن اجسام سنگین روی آنها خودداری شود تا از آسیب بدنه یا نشت اسید جلوگیری شود.
- ثبت تاریخ و وضعیت شارژ: تاریخ آخرین شارژ و تاریخ انقضای باتری باید مشخص باشد تا مدیریت انبار و استفاده مجدد به صورت بهینه انجام شود.
با رعایت این مراحل، باتری یوپیاس حتی پس از انبارش چندماهه، میتواند طول عمر مفید و عملکرد اولیه خود را حفظ کرده و به عنوان منبع مطمئن انرژی در UPS عمل نماید.
جمع بندی:
باتریهای یوپیاس به عنوان منبع انرژی قابل اعتماد در زمان قطع برق، نقشی بسیار مهم در حفظ عملکرد تجهیزات حساس ایفا میکنند. ایدهآلترین زمان مصرف این باتریها بلافاصله پس از تولید است، زیرا در این حالت بالاترین کیفیت و ظرفیت را دارند. با این وجود، در صورت نیاز به انبارش، باید اصول استانداردی رعایت شود تا از آسیب دیدن باتری جلوگیری گردد. نگهداری در محیط خشک و دمای حدود ۲۰ درجه سانتیگراد، امکان ذخیرهسازی را تا شش ماه فراهم میآورد. در غیر این صورت، عواملی مانند افزایش دما، رطوبت یا نور مستقیم خورشید میتوانند به تخلیه خودبهخودی شارژ و پدیده سولفاته شدن صفحات سربی منجر شوند که قابل برگشت نیست. علاوه بر این، انبارش غیر اصولی نظیر قرار دادن باتری روی سطوح نامناسب یا زیر اجسام سنگین، خطر خرابی را افزایش میدهد. بنابراین، کنترل دورهای شارژ و رعایت شرایط محیطی، برای افزایش طول عمر و کارایی باتری یوپیاس یک ضرورت است.
بیشتر بخوانید: یو پی اس چست؟
دیدگاه ها
نظرات شما
دیدگاه ها